Kısa cevap
Kışın ısı pompasının dış ünitesinden çıkan “duman”, aslında buhardır. Bu buhar, ısı pompası defrost yaparken, yani dış ünitede biriken buzu çözerken oluşur ve tamamen normaldir.
Defrost genelde 4–10 dakika sürer ve havanın nemli, sıcaklığın 0 °C civarında veya altında olduğu günlerde daha sık yaşanır. Sorun ancak buz tabakası çok kalınlaşıyor ve erimiyorsa vardır; bunun en sık sebebi de tıkanan ya da donan drenaj hattıdır.
Isı Pompasından Duman Çıkması Normal mi?
Evet, ısı pompası defrost sırasında çıkan bu buhar normaldir. Sahada en sık aldığımız şikâyetlerden biri bu: “Dış üniteden duman çıkıyor, cihaz yanıyor mu?” Cevap hayır. Gördüğünüz şey yanma dumanı değil, eriyen buzdan çıkan su buharıdır.
Sahadan not
Dış üniteden duman çıkıyor şikâyetini sık alıyoruz. Bu tamamen normal bir döngü. Isı pompası oluşan buzu çözerek cihazın tekrar normal çalışmasına dönmesini sağlıyor. Hava nemli ve 0 derecenin altındaysa bu daha çok yaşanabiliyor.
Isı Pompası Defrost Nedir, Nasıl Çalışır?
Hava kaynaklı ısı pompası, kışın bile dış havadaki ısıyı toplar. Bunu yaparken dış ünitedeki batarya (radyatöre benzeyen kanatçıklı kısım) dış havadan daha soğuk olur. Özellikle hava nemliyse, bu nem bataryanın üzerinde önce çiğ, sonra buz olur. Buz kalınlaştıkça batarya hava geçiremez ve cihazın verimi düşer. Isı pompasının genel çalışma prensibini Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın ısı pompası kılavuzunda da bulabilirsiniz.
Isı pompası bunu algıladığında defrost yapar:
Cihaz buzlanmayı algılar. Sensörler bataryanın sıcaklığını ve cihazın çalışmasını izler.
Çevrim ters döner. Dört yollu vana soğutucu akışkanın yönünü değiştirir. Böylece cihaz, sıcak gazı normalde soğuk olan dış ünite bataryasına gönderir.
Buz erir. Batarya ısınır, buz erir ve bu sırada buhar çıkar. Eriyen su dış ünitenin altındaki drenajdan akar.
Cihaz normal ısıtmaya döner. Buz bittiğinde cihaz tekrar ısıtma moduna geçer.
Cihaz, defrost için gereken ısıyı kısa süreliğine tesisat suyundan alır. Bu yüzden defrost sırasında peteklerin veya yerden ısıtmanın biraz ılınması normaldir. Tesisatta yeterli hacimde bir buffer tank varsa bu etkiyi hissetmezsiniz. Buffer tankın neden önemli olduğunu ısı pompası kurulum maliyeti yazımızda saha notuyla anlattık.
Isı Pompası Defrost Ne Kadar Sürer, Ne Sıklıkla Olur?
| Normal | Dikkat edilmeli | |
|---|---|---|
| Süre | 4–10 dakika (cihaza göre değişir) | Defrost bitmiyor, cihaz uzun süre ısıtmaya dönmüyor |
| Sıklık | Nemli ve soğuk günlerde birkaç kez | Çok sık tekrarlanıyor (örneğin her 20–30 dakikada bir) |
| Buz | İnce bir tabaka oluşup eriyor | Buz tabakası kalınlaşıyor, ünitenin altında buz birikiyor |
| Buhar / ses | Kısa süreli buhar, fan durur, hafif tıslama | Hata kodu veya cihazın tamamen durması |
Buzlanma en çok nemli havada olur. Bu yüzden Karadeniz gibi nemli bölgelerde cihaz, kuru ve soğuk iç bölgelere göre daha sık defrosta girebilir. Çok soğuk ama kuru havada havadaki nem az olduğu için buzlanma daha yavaş olur.
Isı Pompası Defrost Ne Zaman Sorundur?
Aslında defrostun kendisi bir arıza değildir. Sorun, cihazın buzu çözememesi ya da eriyen suyun ünitenin altından uzaklaştırılamamasıdır. Buz tabakası çok kalınsa ve her defrosttan sonra büyüyorsa bir problem vardır.
Sahadan not
Sahada bir müşterimizde dış ünitedeki buz tabakası çok kalınlaşmıştı. Kontrol ettiğimizde drenaj borusunun tahliye işlevini yerine getirmediğini fark ettik. Eriyen su tahliye edilemeyince ünitenin altında tekrar donuyor ve buz her seferinde biraz daha büyüyordu.
Diğer olası sebepler:
Ünite kar altında veya çok alçakta kalmış: Kar ve buz, eriyen suyun akışını engeller.
Batarya kirli: Toz, yaprak veya polen, hava geçişini azaltır ve buzlanmayı hızlandırır.
Sensör veya gaz sorunu: Cihaz defrostu doğru zamanda başlatıp bitiremeyebilir. Bu durumda genelde ekranda bir hata kodu görünür (Baymak ısı pompası arıza kodları).
Dış Ünite Buz Tuttuysa Ne Yapmalı?
Öncelikle cihazın kendi defrostunu yapmasına izin verin. Buna rağmen buz bir iki döngüde azalmıyorsa servisi arayın. Bu arada ünitenin çevresindeki karı dikkatlice temizleyebilir, drenaj çıkışının önünün açık olup olmadığına bakabilirsiniz.
Asla yapmayın
Sıcak su dökmeyin. Ani sıcaklık farkı bataryaya zarar verebilir; dökülen su da kısa sürede tekrar donar.
Buzu kırmaya çalışmayın. Sivri bir cisimle buzu kırmak, ince alüminyum kanatçıkları ezer ve gaz borularını delebilir.
Cihazı üst üste kapatıp açmayın. Bu, defrostu yarıda keser ve buzun daha da kalınlaşmasına yol açar.
Ünitenin üstünü örtmeyin. Cihaz hava alamadığında hem verimi düşer hem de daha çok buzlanır.
Montajda Dikkat Edilmesi Gerekenler
Defrost sorunlarının çoğu montajda önlenebilir:
Üniteyi yerden yükseltin. Kaide veya ayaklarla yerden yükseltilmiş ünite kar altında kalmaz ve eriyen su rahatça akar.
Drenaj hattını doğru planlayın. Eriyen suyu yürüme yolu veya merdiven gibi buzlanmanın tehlikeli olacağı bir yere değil, uygun bir gidere yönlendirin. Ayrıca hattı donmaya karşı koruyun.
Çatı akıntısının altına koymayın. Çatıdan damlayan su ünitenin üstünde donar.
Sert rüzgara karşı korumalı bir yer seçin, ama hava giriş ve çıkışının önünü kapatmayın (ısı pompası nereye konur).
Yeterli hacimde buffer tank kullanın. Böylece cihaz defrost sırasında gereken ısıyı buradan alır ve petekler soğumaz.
Sık Sorulan Sorular
Defrost elektrik harcar mı?
Evet, kısa süreli bir enerji harcaması vardır. Ama bu normal çalışmanın bir parçasıdır ve buzlu bir bataryayla çalışmaya devam etmekten çok daha verimlidir. Isı pompasının toplam tüketimi için: ısı pompası elektrik tüketimi.
Defrost sırasında cihaz neden duruyor?
Defrost sırasında dış ünitenin fanı durur ve cihaz ısıtma yapmaz. Bu birkaç dakika sürer. Bu sırada tıslama veya akış sesi duyabilirsiniz; bu sesler çevrimin ters dönmesinden gelir.
Isı pompası kaç derecede buz tutar?
Buzlanma sadece sıcaklığa değil neme de bağlıdır. Hava nemliyse 0 °C civarında ve altında buzlanma hızlanır. Çok soğuk ama kuru havada buzlanma daha yavaştır.
Toprak kaynaklı ısı pompasında defrost olur mu?
Hayır. Defrost, dış havadan ısı alan hava kaynaklı ısı pompalarına özgüdür. Toprak kaynaklı sistemlerde dış ünite bataryası olmadığı için buzlanma olmaz (hava ve toprak kaynaklı ısı pompası farkı).
Yazar hakkında
Melih Alkan, Makine Mühendisi. Isıtma sistemleri alanında sahada proje çalışmaları yürütüyor. Bu yazıdaki örnekler kendi saha deneyimlerinden alınmıştır.
3 Yorum